Thứ ba, 27/01/2015 16:19
Yếu tố bệnh sinh ung thư da

Ung thư da không hắc tố gồm chủ yếu 2 loại: ung thư biểu mô tế bào đáy và ung thư biểu mô tế bào vảy. ung thư da thường gặp ở niềm xích đạo nơi có bức xạ cực tím lớn nhất. Nhìn chung, đây là bệnh gặp nhiều nhất ở những vùng người da trắng. Dưới đây là một số yếu tố bệnh sinh:

Các hội chứng gia đình

Bệnh xơ gan nhiễm sắc: Thương tổn trên da toàn thân, da dày, xơ, nhiều vảy bong, màu nâu hoặc màu đỏ. Nguyên nhân do sai lạc gen ngăn cản sự phục hồi tổn thương DNA do tia cực tím. Bệnh nhân hay mắc ung thư da trước tuổi 20. Phương pháp phòng bệnh tốt nhất là tránh ánh nắng mặt trời.

Hội chứng ung thư biểu mô tế bào đáy dạng nevoid. Khi còn trẻ có các nang thượng bì hoặc các hốc ở lòng bàn tay, bàn chân. Khi dậy thì hoặc khoảng 30 tuổi thấy xuất hiện nhiều ổ ung thư da tế bào đáy phối hợp với xa da, bất thường ở xương sườn, cột sống hoặc mắc bệnh u tủy xương, sarcom của lợi hàm.

Hội chứng Gardner. Di truyền trội các thương tổn u nang bì và u nang dưới da.

Hội chứng Torres. Di truyền các ung thư biểu mô tế bào đáy và ung thư biểu mô tuyến bã không di căn trên những bệnh nhân có xơ khô da nhiều ổ cũng hay kèm theo ung thư đại tràng và ung thư vater.

Màu da

Những người da sáng, mắt xanh, tóc bạch kim hoặc đỏ có nguy cơ ung thư da

Bệnh lý có sẵn

Tàn nhang . cá thể mang nhiều vết rám, tàn  nhang có nguy cơ ung thư da cao

Xơ da quang hóa thường ở người cao tuổi. Bệnh hay xuất hiện ở vùng da lộ sáng như tay, chân, đầu, cổ.

Bệnh sắc tố. bệnh xơ da nhiễm sắc hoặc trường hợp bạch tạng có nguy cơ cao mắc bệnh. Bệnh bạch tạng là do thiếu sắc tố melanin ở da, đồng tử, tóc với chứng sợ sáng và rung giật nhãn cầu.

Nhiễm trùng. Nhất là các nhiễm virut gây u nhú ở người như HPV

Viêm da mạn tính hoặc chấn thương da. Ví dụ như ung thư biểu mô gai xuất hiện trên da bỏng cũ, lỗ dẫn lưu, lỗ loét do nằm lâu, sẹo tiêm, vết xăm da. Tổn thương có xu hướng lan rộng và di căn hạch vùng lân cận.

Da tiếp xúc với phóng xạ

ung-thu-da

Bức xạ cực tím, đây là yếu tố nguy cơ chủ yếu của ung thư da được chia làm 3 dải. UVA: 320-400NM: UVB: 290-320NM; UVS: 200-290NM. UVB gây nên cháy nắng, viêm da màu và ung thư da. UVC được bọc chủ yếu bởi tầng ô zôn khí quyển. Khí tầng ô zôn bị phá hủy do ô nhiễm, nhất là do Fluổ carbon dùng trong điện lạnh, bức xạ cực tím sẽ hiệp đồng tác dụng gây ảnh hưởng DNA, cụ thể là tạo ra cầu nối chéo vói phân tử pyrimidin, nên ức chế tổng hợp DNA.

Bức xạ ion hóa. Trước kia dùng tia nông cho các thương tổn lành tính như mụn trứng cá, sẹo lồi, u máu. Tia gây teo da, mất sắc tố, giãn mạch, rụng lông và sừng hóa. Sau một thời gian tiềm tàng, 20% các bệnh nhân phát triển ung thư biểu mô gai, hoặc ung thư biểu mô tế bào đáy ở đầu cổ. Những người làm trong lĩnh vực điện quang, làm kỹ thuật mặt đồng hồ dạ quang hay bị ung thư phóng xạ.

Tiếp xúc với hóa chất gây ung thư

Từ thế kỷ 17, nhà phẫu thuật Percival Pott ở Anh đã tổng kết thấy nguyên nhân gây ung thư da bìu trên trẻ em nạo ống khói là do chất hắc ín trong bụi ống khói nhiễm trực tiếp vào da bìu. Ngày nay chúng ta biết thêm những ung thư da do tiếp xúc lâu với nhựa đường, nhựa than đá, dầu nhờn, thuốc trừ sâu diệt cỏ… Các hóa chất có thể gây nên biến dị nhiễm sắc thể như là yếu tố khởi phát, sau đó gặp các tác nhân xúc tiến sẽ phát triển thành ung thư, đặc biệt là mỏ uranium và mỏ arcenic.

Hội chứng suy giảm miễn dịch

Nguy cơ ung thư da thấy ở những người mắc hội chứng suy giảm miễn dịch mắc phải AIDS hoặc nhân tạo sau khi cấy ghép cơ quan tăng gấp 16 lần so với những người bình thường. Ở những bệnh nhân này các khối u phát triển mạnh hơn, thương tổn làn tỏa. Tuy nhiên, ngày nay có thuốc cyclosporin nên tình trạng ung thư da trên những bệnh nhân suy giảm miễn dịch nhân tạo đã giảm đi.

Đặt câu hỏi tư vấn
Ý kiến của bạn