Thứ ba, 30/12/2014 11:25
Tác dụng phụ của hóa trị liệu

Hóa trị có thể tiêu diệt các tế bào ung thư phát triển nhanh chóng, nhưng chúng cũng có thể gây tổn hại cho các tế bào hoàn toàn khỏe mạnh, gây tác dụng phụ trên khắp cơ thể.

Tế bào ung thư phân chia nhanh hơn các tế bào khỏe mạnh, và các loại thuốc hóa trị nhắm mục tiêu một cách hiệu quả vào các tế bào. Có rất nhiều loại thuốc hóa trị khác nhau với các tiềm năng cho nhiều tác dụng phụ khác nhau. Những hiệu ứng thay đổi tùy thuộc vào cơ địa mỗi người.

Các yếu tố đóng vai trò trong các tác dụng phụ bao gồm phương pháp điều trị khác đang diễn ra, các vấn đề sức khỏe trước đó, độ tuổi và phong cách sống. Một số bệnh nhân trải qua ít tác dụng phụ, trong khi những người khác cảm thấy rất mệt mỏi. Mặc dù hầu hết tác dụng phụ rõ ràng lên ngay sau khi kết thúc điều trị, một số có thể tiếp tục sau khi hóa trị đã kết thúc và một số thì không bao giờ có thể mất đi.

tac-dung-phu-cua-hoa-tri-lieu

Thuốc hóa trị liệu có nhiều khả năng ảnh hưởng đến các tế bào trong đường tiêu hóa, các nang tóc, tủy xương, miệng và hệ thống sinh sản. Tuy nhiên, các tế bào trong bất kỳ phần nào của cơ thể cũng có thể bị tổn thương.

Thần kinh và cơ bắp

Hệ thống thần kinh trung ương kiểm soát cảm xúc, suy nghĩ và phối hợp. Thuốc hóa trị có thể gây ra nhiều vấn đề về bộ nhớ, hoặc làm cho khó có thể tập trung hoặc suy nghĩ rõ ràng. Triệu chứng này đôi khi được gọi là hóa não. Suy giảm nhận thức nhẹ này có thể hết sau khi điều trị, hoặc có thể kéo dài trong nhiều năm. Một số loại thuốc hóa trị có thể gây đau đớn, yếu, tê hoặc ngứa ran ở bàn tay và bàn chân (bệnh thần kinh ngoại biên). Cơ thể cảm thấy mệt mỏi, đau nhức, hay run rẩy. Phản xạ và kỹ năng vận động nhỏ có thể bị chậm lại.

Hệ thống tiêu hóa

Một số tác dụng phụ thường gặp nhất của hóa trị liên quan đến đường tiêu hóa. Lở loét miệng và khô miệng có thể làm người bệnh khó nhai, nuốt. Lở loét cũng có thể hình thành trên lưỡi, môi, nướu răng hoặc trong cổ họng. lở loét miệng có thể làm bạn dễ bị chảy máu và nhiễm trùng.

Những loại thuốc mạnh có thể gây tổn thại cho các tế bào dọc theo đường tiêu hóa. Buồn nôn là một triệu chứng phổ biến, và có thể dẫn đến những cơn nôn mửa. Tuy nhiên, thuốc chống nôn kết hợp với các thuốc hóa trị có thể giúp giảm bớt các triệu chứng này.

Vấn đề tiêu hóa khác bao gồm phân lỏng hoặc tiêu chảy. ở một số người, phân cứng và táo bón có thể là vấn đề. Điều này có thể được kèm theo áp lực, đầy hơi, khí. Hãy cẩn thận để tránh bị mất nước bằng cách uống nhiều nước trong ngày.

Các tác dụng phụ liên quan đến hệ tiêu hóa có thể làm mất cảm giác ngon miệng và cảm giác đầy bụng. Chính vì thế người bệnh thường giảm cân liên tục và điều quan trọng lúc này là cần ăn uống lành mạnh và đầy đủ các chất dinh dưỡng.

Nang lông

Nhiều loại thuốc hóa trị ảnh hưởng đến nang lông và có thể gây rụng tóc trong vòng một vài tuần điều trị đầu tiên. Có thể rụng tóc, lông mày, lông mi và trên cơ thể. Tóc có thể mọc lại sau vài tuần sau khi điều trị đợt cuối cùng.

Một số bệnh nhân bị kích ứng da nhẹ như khô da, ngứa, phát ban. Bạn có thể phát triển sự nhạy cảm với ánh nắng mặt trời. Bạn có thể bôi thuốc mỡ làm để làm dịu da.

Móng tay hoặc móng chân có thể chuyển sang màu nâu hoặc màu vàng, và dễ gãy. Móng tay thường mọc lại rất chậm, có thể bị nứt hoặc vỡ.

Hệ thống sinh dục và sinh sản

Thuốc hóa trị liệu có thể có ảnh hưởng đến hormone. Ở phụ nữ, thay đổi nội tiết tố có thể có cảm giác nóng bừng, kinh nguyệt không đều. Trường hợp nặng có thể vĩnh viễn vô sinh. Phụ nữ sau khi điều trị hóa trị có thể mô âm dạo bị khô, có thể làm cho giao hợp khó khăn hoặc đau. Có thể làm tăng nguy cơ nhiễm trùng âm đạo. Thuốc hóa trị liệu trong thai kỳ có thể gây di tật bẩm sinh cho thai nhi. Ở nam giới, một số loại thuốc hóa trị có thể gây hại cho tinh trùng hoặc số lượng tinh trùng giảm đi, và vô sinh tạm thời cũng có thể là vĩnh viễn.

Các triệu chứng như mệt mỏi, lo lắng, và thay đổi nội tiết tố có thể ảnh hưởng ham muốn tình dục ở cả nam giới và phụ nữ.

Thận và bàng quang

Thận có chức năng bài tiết các loại thuốc hóa trị mạnh mẽ khi chúng di chuyển qua cơ thể. trong quá trình này, một số tế bào thận và bàng quang có thể trở len bị kích thích hoặc tổn thương. Các triệu chứng của tổn thương thận là giảm tiểu, sưng bàn tay bà bàn chân và đau đầu. Các triệu chứng của kích thích bàng quang  bao gồm một cảm giác rát khi đi tiểu và tăng tần số tiết niệu.

Hệ thống xương

Một số loại thuốc hóa trị có thể gây ra mức độ canxi giảm và có thể làm xương mềm hơn. Điều này có thể dẫn đến chứng loãng xương đặc biệt ở phụ nữ sau mãn kinh.

Theo nghiên cứu những phụ nữ sau khi điều tị ung thư vú có nguy cơ cao đối với bệnh loãng xương và gãy xương. Điều này là do sự kết hợp của các loại thuốc và giảm hàm lượng estrogen. Loãng xương làm tăng nguy cơ gãy xương, các khu vực dễ bị tổn thương nhất là cột sống và xương chậu, hông và cổ tay.

Đặt câu hỏi tư vấn
Ý kiến của bạn
<!-- Google Tag Manager (noscript) --> <noscript><iframe src="https://www.googletagmanager.com/ns.html?id=GTM-WDKJR7G" height="0" width="0" style="display:none;visibility:hidden"></iframe></noscript> <!-- End Google Tag Manager (noscript) -->