Nhân tuyến giáp TIRADS mấy thì trở thành ung thư? Bác sĩ tuyến giáp giải đáp

Trên thực tế TIRADS không phải là kết quả chẩn đoán ung thư mà là hệ thống đánh giá nguy cơ ác tính của nhân tuyến giáp. Trong đó, TIRADS 4 và đặc biệt TIRADS 5 là những nhóm có nguy cơ ung thư cao hơn, thường cần được theo dõi sát hoặc thực hiện chọc hút tế bào để xác định chính xác. Để xác định chính xác nhân tuyến giáp là lành tính hay ung thư, người bệnh cần được thăm khám chuyên khoa và thực hiện các xét nghiệm cần thiết.

I. Ý nghĩa các mức TIRADS?

TIRADS là gì?

TIRADS (Thyroid Imaging Reporting and Data System) là hệ thống phân loại được sử dụng rộng rãi trong siêu âm tuyến giáp nhằm đánh giá nguy cơ ung thư của các nhân giáp dựa trên đặc điểm hình ảnh.

Các tiêu chí đánh giá bao gồm: Thành phần của nhân giáp; Độ hồi âm; Hình dạng; Bờ viền; Sự hiện diện của các nốt vôi hóa. Điểm số càng cao thì nguy cơ ác tính càng lớn.

1. TIRADS 1: Tuyến giáp bình thường

Tuyến giáp TIRADS 1 là kết quả siêu âm cho thấy tuyến giáp hoàn toàn bình thường, không có khối u, nang hay tổn thương khu vực. Nguy cơ ác tính (ung thư) ở mức này gần như bằng 0%

2. TIRADS 2: Tổn thương lành tính

TIRADS 2 là phân loại siêu âm các tổn thương, nốt hoặc nang trong tuyến giáp, được đánh giá là hoàn toàn lành tính và không có nguy cơ ung thư. Tỉ lệ ác tính ở mức này là khoảng 0% đến 1,5%Nguy cơ ung thư: Dưới 2%. Thông thường chỉ cần theo dõi định kỳ.

3. TIRADS 3: Nguy cơ thấp

Kết quả siêu âm ghi nhận TIRADS 3 chỉ tình trạng có tổn thương dạng nhân ở tuyến giáp với đặc điểm trên siêu âm đa phần là lành tính, tỷ lệ ác tính (ung thư) rất thấp (khoảng dưới 5%). Đây là nhóm tổn thương ít nguy hiểm và thường không ảnh hưởng trực tiếp đến tính mạng

4. TIRADS 4: Nguy cơ trung bình đến cao

Trong hệ thống phân loại ACR-TIRADS phổ biến hiện nay, các bác sĩ chấm điểm dựa trên đặc điểm của nhân (thành phần, hồi âm, hình dạng, bờ và vôi hóa). Nhân nhóm TIRADS 4 thường đạt từ 4 đến 6 điểm.

Tùy theo cơ sở y tế áp dụng bảng phân loại (ví dụ: phân loại cũ của Pháp), TIRADS 4 có thể được chia nhỏ thành các mức:

• TIRADS 4A: Nguy cơ thấp – trung bình (khoảng 5 – 10% ác tính).
• TIRADS 4B: Nguy cơ trung bình – cao (khoảng 10 – 50% ác tính).
• TIRADS 4C: Nguy cơ cao (có thể lên tới 50 – 80% ác tính)

Nguy cơ ác tính có thể từ 5% đến trên 50% tùy từng nhóm.

Khi nhân giáp thuộc nhóm này, bác sĩ thường cân nhắc chỉ định chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) để xác định bản chất tổn thương.

5. TIRADS 5: Nguy cơ ung thư rất cao

TIRADS 5  đây là mức độ rất nghi ngờ nhưng không đồng nghĩa chắc chắn là ung thư.

• Mức độ nguy cơ: Xếp loại dựa trên các đặc điểm đáng ngờ trên siêu âm như nhân dạng đặc, hồi âm rất kém, bờ không đều, vi vôi hóa hoặc chiều cao lớn hơn chiều rộng.
• Tỷ lệ ác tính: Khối u được xếp vào nhóm này có tỷ lệ nguy cơ phát triển thành ung thư khá cao (thường từ 80% trở lên)

II. TIRADS 4 và TIRADS 5 có phải ung thư không?

Câu trả lời là “Không” . Phân loại TIRADS chỉ là thang điểm đánh giá nguy cơ ác tính trên siêu âm, không phải là chẩn đoán xác định ung thư. 

III. TIRADS mấy cần chọc hút tế bào (FNA)?

Không phải mọi nhân tuyến giáp đều cần chọc hút.

Bác sĩ thường cân nhắc FNA khi:

• TIRADS 4 hoặc TIRADS 5

• Nhân giáp kích thước lớn

• Có hạch cổ bất thường

• Nhân tăng kích thước nhanh

• Có tiền sử gia đình mắc ung thư tuyến giáp

FNA giúp xác định chính xác hơn nguy cơ ung thư trước khi quyết định điều trị. Chọc hút tế bào bằng kim nhỏ (FNA) là phương pháp giúp xác định chính xác hơn nguy cơ ung thư trước khi quyết định điều trị.

IV. Dấu hiệu nào khiến bác sĩ nghi ngờ ung thư tuyến giáp?

Ngoài phân loại TIRADS, bác sĩ còn đánh giá các triệu chứng lâm sàng như:

• Khối u vùng cổ phát triển nhanh
• Khàn tiếng kéo dài
• Nuốt vướng, nuốt nghẹn
• Nổi hạch cổ bất thường
• Tiền sử xạ trị vùng đầu cổ
• Gia đình có người mắc ung thư tuyến giáp

Nếu xuất hiện các dấu hiệu trên, người bệnh nên đi khám sớm để được đánh giá toàn diện.

 

Câu hỏi thường gặp

TIRADS 3 có phải ung thư không?

Không. Phần lớn nhân TIRADS 3 là lành tính và chỉ có nguy cơ ung thư thấp.

TIRADS 4 có cần mổ không?

Không phải tất cả TIRADS 4 đều phải phẫu thuật. Thông thường cần thực hiện chọc hút tế bào để xác định bản chất nhân giáp.

TIRADS 5 có chắc chắn là ung thư không?

Không. TIRADS 5 chỉ cho thấy nguy cơ rất cao, nhưng chẩn đoán cuối cùng vẫn cần dựa vào kết quả FNA hoặc giải phẫu bệnh.

Chọc hút tế bào tuyến giáp có đau không?

Đây là thủ thuật đơn giản, ít đau, thực hiện nhanh dưới hướng dẫn siêu âm và người bệnh có thể ra về ngay sau thủ thuật.