Theo số liệu GLOBOCAN 2020, tại Việt Nam có khoảng 2.152 ca ung thư môi và khoang miệng mới được chẩn đoán cùng 1.099 ca tử vong. Ung thư lưỡi là một trong các vị trí thường gặp của nhóm bệnh này. Bệnh có thể tiến triển âm thầm ở giai đoạn đầu, khi tổn thương chỉ là vết loét không lành, mảng trắng hoặc đỏ, sưng nhẹ hay tê vùng miệng. Nếu phát hiện muộn, khối u có thể xâm lấn sâu và di căn, làm suy giảm khả năng nhai, nuốt, phát âm và giao tiếp. Khi được chẩn đoán ở giai đoạn sớm và khu trú, tỷ lệ sống tương đối sau 5 năm có thể đạt khoảng 88 – 89%. Vì vậy, tầm soát định kỳ và thăm khám sớm khi có tổn thương miệng kéo dài trên hai tuần có ý nghĩa quan trọng trong việc cải thiện tiên lượng điều trị.

Ung thư lưỡi là gì?

Ung thư lưỡi là tình trạng xuất hiện các tế bào ác tính phát sinh từ các mô cấu tạo nên lưỡi. Hầu hết các trường hợp mắc bệnh là ung thư biểu mô tế bào vảy, bắt đầu từ những tế bào mỏng, phẳng trên bề mặt lưỡi.

Bệnh thường khởi phát ở hai vị trí chính: phần lưỡi phía trước, nằm trong khoang miệng và gốc lưỡi – phần cuống lưỡi nằm gần hầu họng. Sự khác biệt về vị trí sẽ quyết định hướng chẩn đoán cũng như phác đồ điều trị sau này.

Dấu hiệu nhận biết ung thư lưỡi

Triệu chứng ung thư lưỡi giai đoạn đầu thường không đặc hiệu và dễ nhầm lẫn với nhiệt miệng. Tuy nhiên, bạn cần đặc biệt lưu ý nếu các biểu hiện sau kéo dài trên 2 tuần:

• Đau lưỡi kéo dài và đau lan lên tai.
• Đau ở hàm, cổ họng.
• Cảm giác mắc nghẹn.
• Miệng, lưỡi xuất hiện các mảng màu trắng hoặc màu đỏ không lành.
• Lưỡi xuất hiện vết loét.
• Cảm giác tê hoặc mất cảm giác lưỡi.
• Chảy máu lưỡi không rõ nguyên nhân.
• Lưỡi xuất hiện khối u.
• Khó cử động hàm hoặc lưỡi.
• Cổ xuất hiện hạch.
• Đau cổ hoặc tai

Các biểu hiện trên không khẳng định chắc chắn bạn mắc ung thư lưỡi. Tuy nhiên, đây là những dấu hiệu cảnh báo cần được đi khám, kiểm tra chuyên khoa.

Nguyên nhân và các yếu tố nguy cơ

Mặc dù chưa xác định được nguyên nhân trực tiếp duy nhất, các nghiên cứu y khoa đã chỉ ra những yếu tố nguy cơ hiệp đồng làm tăng tỷ lệ mắc bệnh:

• Sử dụng thuốc lá và lạm dụng rượu bia: Theo Tổ chức Y tế Thế giới, việc hút thuốc và uống rượu bia thường xuyên làm tăng nguy cơ mắc ung thư đầu cổ lên gấp 15 lần so với người không sử dụng.
• Thói quen nhai trầu: Gây ma sát và thành phần của trầu cau gây tổn thương mạn tính niêm mạc.
• Nhiễm virus HPV: Đặc biệt là chủng HPV 16, liên quan mật thiết đến ung thư ở vùng gốc lưỡi.
• Vệ sinh răng miệng kém: Các răng mẻ, răng giả không vừa vặn cọ xát liên tục gây viêm loét mạn tính.
• Tiền sử gia đình mắc các bệnh ung thư đầu cổ.

Đối tượng có nguy cơ cao cần chú ý

Dựa trên các yếu tố nguy cơ, những nhóm sau đây cần đặc biệt cảnh giác:

Các phương pháp chẩn đoán

Để xác định chính xác bệnh và giai đoạn tiến triển, các bác sĩ sẽ tiến hành quy trình chẩn đoán y khoa tiêu chuẩn:

• Khám lâm sàng: Bác sĩ quan sát, sờ nắn vùng lưỡi, khoang miệng và vùng cổ để đánh giá vị trí, kích thước tổn thương và hạch bạch huyết.
• Sinh thiết: Bác sĩ lấy một mẫu mô nhỏ tại vị trí nghi ngờ để quan sát dưới kính hiển vi. Đây là tiêu chuẩn vàng để khẳng định tổn thương là lành tính hay ác tính.
• Chẩn đoán hình ảnh (CT, MRI, PET/CT): Được chỉ định nhằm đánh giá mức độ xâm lấn của khối u vào các mô lân cận và khả năng di căn xa, từ đó phân loại giai đoạn bệnh.

Phương pháp điều trị ung thư lưỡi hiện nay

Việc lựa chọn phác đồ điều trị phụ thuộc vào giai đoạn bệnh, vị trí khối u và thể trạng tổng thể của người bệnh. Các phương pháp phổ biến bao gồm:

• Phẫu thuật: Là phương pháp chủ đạo trong giai đoạn sớm. Bác sĩ tiến hành cắt bỏ một phần hoặc toàn bộ lưỡi tùy vào tình trạng kích thước và mức độ lan rộng của khối u. Hiện nay, phẫu thuật tái tạo vi phẫu giúp phục hồi hình thể và chức năng lưỡi được áp dụng rộng rãi.
• Xạ trị: Sử dụng tia X năng lượng cao để tiêu diệt tế bào ung thư. Xạ trị có thể dùng đơn độc ở giai đoạn rất sớm hoặc kết hợp sau phẫu thuật để chống tái phát.
• Hóa trị: Sử dụng thuốc hóa chất truyền vào cơ thể. Thường được chỉ định kết hợp với xạ trị ở giai đoạn tiến triển.
• Liệu pháp nhắm trúng đích và miễn dịch: Sử dụng các loại thuốc chuyên biệt để tấn công chính xác vào tế bào ung thư hoặc kích thích hệ miễn dịch tự nhiên của cơ thể nhận diện, tiêu diệt khối u.

Cách phòng ngừa và hạn chế nguy cơ

Vì sao nên chọn Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt?

Lựa chọn cơ sở y tế uy tín là bước quyết định trong hành trình chiến đấu với bệnh lý ung bướu. Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt là địa chỉ tin cậy tại Hà Nội nhờ định hướng chuyên sâu và đội ngũ y bác sĩ giàu chuyên môn.

Quá trình thăm khám và định hướng chẩn đoán tại bệnh viện được dẫn dắt bởi Giáo sư Tiến sĩ Bác sĩ Hà Văn Quyết – Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt. Với hơn 40 năm kinh nghiệm lâm sàng, bác sĩ Quyết luôn chú trọng việc đánh giá kỹ lưỡng, phối hợp đa chuyên khoa để xây dựng phác đồ cá thể hóa cho từng người bệnh.

Tại Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt, người bệnh không chỉ được tiếp cận quy trình chẩn đoán bài bản mà còn được chăm sóc toàn diện về mặt thể chất lẫn tinh thần. Mục tiêu lớn nhất của bệnh viện là bảo tồn tối đa chức năng sống, tối ưu hiệu quả điều trị và đồng hành cùng người bệnh trong suốt quá trình phục hồi.

Đừng để những vết loét miệng tưởng chừng vô hại tước đi chất lượng cuộc sống của bạn và người thân. Nếu nhận thấy các dấu hiệu bất thường vùng khoang miệng kéo dài trên 2 tuần, hãy chủ động thăm khám chuyên khoa.

Liên hệ ngay với Bệnh viện Ung bướu Hưng Việt để được đội ngũ chuyên gia thăm khám, chẩn đoán chính xác và tư vấn phương án xử trí kịp thời nhất. Phát hiện càng sớm, cơ hội chiến thắng ung thư càng cao.